Udruženje Pčelara Prijepolje

PČELARSTVO U OPŠTINI PRIJEPOLJE - Mirsad Hodzic

 

Prirodni uslovi,umerena kontinentelna klima i bogatstvo biljnog sveta pružaju odlične uslove za bavljenje pčelarstvom u Opštini Prijepolje.Na površini od 827kvadratnih kilometara,gde živi oko 40000 stanovnika,ima oko 400 pčelara sa približno 8000 košnica.Sadnjom medonosnog bilja omogućio bi se znatno veći medonosni potencijal i  omogućilo gajenje  znatno većeg broja pčelinjih zajednica,prema proceni i preko 15000 košnica.

 

 

Prolećnu razvojnu pašu čine:vrba, Lijeska,joha,maslačak sumsko bilje i voće.Glavne pase od kojih pčelari vrcaju med su livadska paša,šumska paša i ponekih godina voćna paša.Prema mogućnosti korišćenja glavnih paša u opštini Prijepolje,zavisno od nadmorske visine razlikujemo dva područja:niže područje(doline oko rečnih slivova sa srednjim pojasom)gde je izražena rana razvojna paša,vočna paša i livaska paša i planinsko područje gde je izražena šumska i livadska paša.

 

 

Za dobro iskorišćenje paša neophodno je seljenje košnica. Prijepoljski pčelari svake godine sve više koriste kamione, prikolice,platforme sa ugradjenim košnicama radi seljenja ili sele sistemom utovara-istovara. U opštini Prtijepolje ima tridesetak selećih pčelara(pčelari koji sele pčele van opštine Prijepolje) i njihov broj iz godine u godinu sve više raste. Radi poboljšanja paše pčelari sve više gaje medonosno bilje poput facelije i drugog medonosnog bilja,čak je i Udruženje pčelara radilo projekat pošumljavanje medonosnim biljem.Treba istaći da Udruženje pčelara  ima odličnu saradnju sa lokalnim šumskim gazdinstvom,komunalnim preduzećem itd.

 

Tip košnice koja je zastupljena kod prijepoljskih pčelara, preovlađuje Dadant Blatova (DB)  košnica. Ostali tipovi košnica su manje zastupljeni.

 

      Godišnja proizvodnja meda u Opštini Prijepolje kreće se od 70 do 80  tona uglavnom livadskog,šumskog bagremovog i nešto suncokretovog meda(seleći pčelari).Livadski i šumski med se plasira na domaćem tržištu dok bagremov i suncokretov med se izvozi preko otkupljivača meda,kojih je poslednjih godina sve više u Srbiji. Godišnja potrošnja meda po stanovniku je 0,7 kg. Udruženje pčelara radi na tome da prijepoljski med zaštiti geografskim poreklom.

 

      U Srbiji je zastupljena Kranjska rasa pčela (Apis mellifera carnica). Njene najvažnije osobine su izuzetna mirnoća, dugovečnost i dobro prezimljavanje sa relativno malom potrošnjom hrane.U Opštini Prijepolje najbolje se pokazala domaća”Pešterska”matica.  Poboljšavanjem rase pčela putem selekcije na prinose, bolesti i druge osobine, trebalo bi da se bave centri za proizvodnju matica.Prijepoljski pčelari imaju ogrman problem kod nabavke matica,pre svega nepostoji lokalni registrovan proizvodjač matica,i takvo stanje  na tržištu koriste neregistrovani proizvodjači matica i prodaju matice bez ikakve selekcije.

 

      Povećana nezaposlenost u Opštini Prijepolje uticala je da se sve više ljudi bavi pčelarstvom i drugim granama poljoprivrede, bilo kao osnovnim, ili kao dopunskim zanimanjem. Razvoj pčelarstva imao je za posledicu sve veću tražnju pčelinjih zajednica na tržistu. Promet pčelinjih rojeva se obavlja na ramovima (obično 5 ramova od kojih 3 sa leglom)ili roj sa grane.. Prilagođavajući se sopstvenim potrebama i mogućnostima, jedan deo pčelara se orjentisao na proizvodnju rojeva u sopstvenoj režiji.Za profesionalno bavljenje pčelarstvom u Prijepolju neophodno je preko 100 košnica i broj takvih pčelara raste svake godine.

 

       Od oko 400 pčelara u Opštini Prijepolje, 208 je učlanjeno u Udruženje pčelara Prijepolje koje je učlanjeno u Savez pčelarskih organizacija Srbije. Članarinu  udruženju pcelari plaćaju u protivrednosti 1kg livadskog meda. Udruženje ima sledeće zadatke: informativni, edukativni, druženje i zastupanje pred  opštinskim i drugim organima. Preko svog sajta, putem javnih glasila, drugih medija i telefonskim putem, direktno informiše člansto o dešavanjima u Udruženju i Opštini iz oblasti pčelarstva. Kroz edukativne aktivnosti, putem predavanja, savetovanja i druge vidove, Udruženje utiče na obrazovanje članstva u pogledu tehnologije pčelarenja, a na stanovništvo u pogledu značaja pčelinjih proizvoda za zdravlje ljudi. Radi informisanja i približavanja pčelinjih proizvoda  potrošačima, Udruženje organizuje prodajne izložbe meda i drugih pčelinjih proizvoda. Edukaciji pčelara, kao značajnom vidu aktivnosti Udruženja poklanja se velika pažnja. U Udruženju se tokom zime organizuju ciklusi predavanja, a naročito dobre rezultate daju  debatni klubovi  kojima će Udruženje u budučnost poklanjati sve veću pažnju, u novo useljenim prostorijama otvara se mogućnost za tako nešto. 

 

       U opštinskoj upravi postoji odelenje za poljoprivredu sa kojim Udruženje pčelara ima odličnu saradnju.Radi sprovođenja edukativne delatnosti iz oblasti zaštite bilja odelenje za poljoprivredu organizuje predavanja koja održavaju eminentni stručnjaci iz oblasti zaštite poljoprivrednih kultura kao i zaštite pčela činjenjem istih radnji.

 

     

 

 Pčelarstvo kao deo poljoprivrede ima znacajne benificije od strane države i lokalne uprave. Država, kako bi olakšala položaj pčelarima daje podsticaj po košnici 500 din.kao i regres za nabavku nove opreme što istio čini i lokalna samouprava.

 

      Zdravstvena zaštita pčela je u nadležnosti samih pčelara.Pri Udruženju pčelara postoji komisija za bolesti pčela,komisija, na sumnju pčelara da postoji bolest na pčelinjaku izlazi na teren u saradnji sa Republičkim Veterinarskim Inspektorom i sačinjavaju zapisnik odnosno šalju uzorke u Veterinarski Institut Kraljevo sa kojim Udruzenje ima potpisan ugovor o saradnji.Ovde bih istakao izvanrednu saradnju izmedju Udruženja pčelara,Repuličkog Veterinarskog Inspektora i Veterinarskog Instituta Kraljevo.

 

       Buran razvoj pčelarstva prati i nabavku opreme za potrebe pčelara.Udruzenje pčelara konkuriše na raznim konkursima koji su vezani za pčelarstvo i koji mogu pomoći pčelarima prijepoljskog kraja.Relizacijom nekoliko projekata Udruzenje je obezbedilo vrednu opremu za svoje članove.Treba izdvojiti dva projekta,Oba projekta su realizovana sa međunarodnom zajednicom,Mrersicor je donirao opremu za članove Udrušenja vrednu 60000$,Evropska Unija je donirala Udruženju pčelara što u opremi što u drugim aktivnostima predviđenim projektom oko 70000e.Oprema koju trenutno poseduje Udruženje pčelara Prijepolje odnosno prijepoljski pčelari je:linija za preradu voska i proizvodnju satnih osnova sa autoklavom,mlinovi za mlevenje sećera 2kom, mini mesalica za pogače,mesalica za invertovanje sećernog sirupa za prihranu pćela,pčelarska vaga,kompletan kancelariski inventar, kompjutr,laptop,projektno platno,kino projektor,20 kom kosnica koje su podeljene mladim pčelarkama,3kom cenrtifuga za ceđenje meda.Sva oprema je smesštena u prostoru koji je udruženje dobilo na korišćenje od Opštine Prijepolje.

 

       Posebno, značajno mesto u pčelarstvu prijepoljskih pčelara zauzima  izložba meda,proizvoda od media pčelarske opreme koja se održava svake prve subote u avgustu i traje jedan dan.Manifestacija se održava pod nazivom”MED JE LEK ZA DUG VEK”. Na pčelarskoj izložbi prodaju se pčelinji proizvodi, kao i oprema za pčelare. Propratne aktivnosti izložbe su predavanja za pčelare i za posetioce, dodele priznanja zaslužnim učesnicima manifestacije i druge aktivnosti vezane za propagandu pčelarstva

 

 

 

 U Prijepolju

 

30.07.2015